Η καλλονή και ο όχλος των αναμνήσεων

Εξώφυλλο social mediaτης Πωλίνας Γουρδέα

Ο Μιχαήλ Γιούρεβιτς Λέροντοφ (1814 – 1841), από τους σημαντικότερους ποιητές, θεωρήθηκε στην εποχή του διάδοχος του Πούσκιν. Αν ληφθεί υπόψη ότι πέθανε σε ηλικία μόλις 27 ετών, χτυπημένος σε μονομαχία, μπορούμε με βεβαιότητα να ισχυριστούμε πως ο θάνατός τους στέρησε τη λογοτεχνία από μια ποιητική μεγαλοφυΐα.

Με τη δίγλωσση έκδοση του συγκλονιστικού ποιήματος «Δαίμων» (εκδόσεις s@mizdat 2014) σε μετάφραση του Δημήτρη Β. Τριανταφυλλίδη, δίνεται στο ευρύ κοινό η δυνατότητα απόλαυσης ενός κλασσικού κειμένου σε μια γλώσσα πιο σημερινή.

Η υπόθεση του ποιήματος έχει ληφθεί από το έργο του Βύρωνα «Ουρανός και Γη» και εν μέρει από την «Eloa» του Βινί. Στα πρόσωπα, όμως των ηρώων και στον διάκοσμο η έμπνευση αυτή έχει μεταμορφωθεί ολοκληρωτικά. Αξίζει να τονιστεί ότι ο «Δαίμων», ποίημα αλληγορικό και συμβολικό, άρεσε πολύ στις κυρίες της υψηλής κοινωνίας της τότε εποχής. Το αποστήθιζαν και το απήγγειλαν στις κοινωνικές τους συνευρέσεις.

Ηρωίδα του ποιήματος είναι η Ταμάρα, η γεωργιανή πριγκίπισσα ( ο Καύκασος είναι επίσης ένας έμμεσος πρωταγωνιστής), η οποία εμπνέει τον έρωτα στο κεντρικό πρόσωπο του έργου, τον Δαίμονα. Το εκτενές αυτό ποιήματα είναι γεμάτο με εικόνες που παρουσιάζουν τη μελαγχολική μόνωση του ίδιου του Λέρμοντοφ. Η εικόνα του «Δαίμονα» κατεδίωκε την ύπαρξη του ποιητή μέχρι και το θάνατό του. Ενώ το ποίημα ανήκει στη νεανική ηλικία του Λέρμοντοφ (1829), ο ίδιος το ξαναδούλεψε μεγαλύτερος, διασκευάζοντας το τρεις φορέ.

Το γοητευτικότερο στοιχείο του ποιήματος – που θέτει όλα τα μεγάλα ερωτήματα του ανθρώπου – είναι το πάθος που κυριαρχεί σε όλες τις στροφές. Η ποιητική ενόραση του Λέρμοντοφ βλέπει καθαρά την αδυναμία του ανθρώπου να συγχρονιστεί με το ιδεώδες της ζωής, την αμφιβολία για την αιτιολογία της ύπαρξης και, τελικά, τον αναστοχασμό της θετικής αξίας του ιδεώδους.

Θλιμμένος ο Δαίμων, της εξορίας το πνεύμα,
Πετούσε πάνω από την αμαρτωλή γη,
Και των καλύτερων ημερών οι αναμνήσεις
Μαζεύονται σαν όχλος μπροστά του.

Ο έρωτας μεταξύ του πνεύματος και του ανθρώπου είναι μια ιστορία που απασχολεί στη λογοτεχνία από τις απαρχές της. Ο Λέρμοντοφ σκιαγραφεί την απόλυτη καλλονή δημιουργώντας την Ταμάρα, η οποία και θα σαγηνεύσει ένα πνεύμα αθάνατο, θυμίζοντας του ό,τι έχει όμορφο έχει ξεχάσει ως έκπτωτη φύση. Ο έρωτας του Δαίμονα για την αγνή κόρη τον βγάζει προσωρινά από την απουσία της ύπαρξης του και τον μετατρέπει σε παρουσία που ολοκληρώνεται με τη συνάντησή τους. Ένα κλασσικό αριστούργημα σε μια μετάφραση σύγχρονη και γεμάτη ποιητικότητα που μαγνητίζει.

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ» στις 9/8/2014

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s